«Γενίτσαροι και Μπούλες» της Νάουσας

Πολιτισμός

Στη Νάουσα, οι Απόκριες δεν έρχονται απλώς, αλλά επιστρέφουν. Σαν μνήμη που περπάτησε χρόνια πίσω και ξαναβρίσκει τον δρόμο της στα καλντερίμια.

Όπως σε τόπους πολλούς της Μακεδονίας, όπου το γλέντι αγγίζει την ιεροτελεστία, οι Γενίτσαροι και η Μπούλα ξεπροβάλλουν μέσα από τους ήχους του ζουρνά και του νταουλιού, μορφές μισές άνθρωποι και μισές θρύλος.

Τα μπουλούκια των Γενίτσαρων, πάντα ανύπαντρων νέων, κινούνται σε ζευγάρια με ρυθμό σχεδόν τελετουργικό, συνοδεύοντας τη Μπούλα – τη Νύφη – μια φιγούρα που ισορροπεί ανάμεσα στο ανδρικό και το γυναικείο, στο πραγματικό και στο συμβολικό.

Οι προσωπίδες κρύβουν πρόσωπα μα φανερώνουν ψυχές· νέοι γίνονται φορείς μιας παλιάς υπόσχεσης. Τα βήματα στις πατινάδες, οι στάσεις στις πλατείες και στα τριόδια, οι κυκλικοί χοροί και οι βαρείς ήχοι του νταουλιού δημιουργούν μια ατμόσφαιρα σχεδόν μυσταγωγική. Όλα μοιάζουν σαν να κρατούν τον χρόνο ακίνητο για μια στιγμή.

Μπροστά τους, τα παιδιά με τις φουστανέλες θυμίζουν πως η παράδοση συνεχίζεται, πως ο κύκλος δεν σπάει.

Και τότε απλώνεται εκείνη η γλυκιά νοσταλγία: μέσα στον θόρυβο, στο γέλιο και στη μουσική των Αποκριών, σαν να επιστρέφουν οι παλιοί, σαν να ανασαίνει η πόλη με τις μνήμες της.

Γιατί το έθιμο δεν είναι παρελθόν — είναι καρδιά που χτυπά ακόμη, στον ίδιο ρυθμό.

Εγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς το 2020.