Ο Βασίλης Έξαρχος, Γεωπόνος (MSc, PhDCandidate) εξηγεί τον ρόλο του καλίου, τα συμπτώματα τροφοπενίας και τις βασικές αρχές της ορθολογικής λίπανσης.
Το κάλιο είναι ένα από τα σημαντικότερα μακροστοιχεία για την ακτινιδιά και απορροφάται σε μεγάλες ποσότητες, ιδιαίτερα κατά την περίοδο ανάπτυξης και διόγκωσης των καρπών.
Στο εσωτερικό των φυτικών κυττάρων συμμετέχει στην ενεργοποίηση δεκάδων ενζύμων και επηρεάζει βασικές λειτουργίες, όπως η φωτοσύνθεση, η διαπνοή, η αξιοποίηση των σακχάρων και η σύνθεση του αμύλου.
Ο ρόλος του καλίου στην υγεία και την ποιότητα
Η επάρκεια καλίου συνδέεται άμεσα με τη ζωηρότητα του φυτού, την καλύτερη προσαρμογή του σε συνθήκες καταπόνησης (stress)και την ποιότητα των καρπών.
Παράλληλα, συμβάλλει στον σχηματισμό “Λιγνίνης” και “Κυτταρίνης”, βασικών δομικών συστατικών των κυτταρικών τοιχωμάτων.
Με αυτόν τον τρόπο ενισχύεται η μηχανική αντοχή των ιστών και η συνολική άμυνα του φυτού απέναντι στις βιοτικές καταπονήσεις (εχθροί και ασθένειες) και αβιοτικές (έλλειψη νερού, αλατότητακ.α.).
Πώς αναγνωρίζεται η έλλειψη
Η έλλειψη καλίου εκδηλώνεται συνήθως αρχικά στα παλαιότερα φύλλα, επειδή το στοιχείο είναι “ευκίνητο” μέσα στο φυτό και μεταφέρεται προς τους νεότερους ιστούς.
Χαρακτηριστικό σύμπτωμα είναι η περιφερειακή χλώρωση, η οποία μπορεί να εξελιχθεί σε συστροφή, ξήρανση και τελικά σε εικόνα “καψίματος” περιμετρικά των φύλλων(φωτογραφία 1).
Τα ίδια συμπτώματα βέβαια δημιουργεί η έλλειψη νερού, η αλατότητα του εδάφους και η υψηλή θερμοκρασία.
Η βασική διαφορά είναι ότι, στην έλλειψη καλίου, τα συμπτώματα είναι συνήθως εντονότερα στα παλαιότερα φύλλα, ενώ η υδατική καταπόνηση, η αλατότητα και η υπερθέρμανση, μπορούν να επηρεάσουν ευρύτερα το φύλλωμα.
Για ασφαλή διάγνωση απαιτείται συνδυασμός 1)επιτόπιας παρατήρησης, 2)εδαφολογικής ανάλυσης και 3)φυλλοδιαγνωστικής.
Γιατί ο Ιούλιος είναι κρίσιμος
Οι εφαρμογές καλίου πραγματοποιούνται σε ολόκληρη τη βλαστική περίοδο, όμως ο Ιούλιος αποτελεί συχνά “κομβικό” μήνα για τους παραγωγικούς οπωρώνες Ακτινιδίων, καθώς τότε οι καρποί βρίσκονται σε φάση έντονης ανάπτυξης και αυξάνονται οι ανάγκες τους για το στοιχείο αυτό.
Η χρονική κατανομή και η ποσότητα των εφαρμογών πρέπει να προσαρμόζονται στις τοπικές συνθήκες και να εντάσσονται σε ολοκληρωμένο πρόγραμμα θρέψης.
Τι καθορίζει την ποσότητα εφαρμογής
Η απαιτούμενη ποσότητα καλίου δεν μπορεί να καθοριστεί με έναν ενιαίο κανόνα.
Πρέπει να λαμβάνονται υπόψη:
- Η ηλικία και η παραγωγική κατάσταση των φυτών.
- Η γενική εικόνα και η ζωηρότητα του Ακτινιδιώνα (φαινότυπος φυτών).
- Τα αποτελέσματα της εδαφολογικής ανάλυσης.
- Τα αποτελέσματα της φυλλοδιαγνωστικής.
- Η παραγωγή της προηγούμενης χρονιάς και η αναμενόμενη παραγωγή της τρέχουσας περιόδου
- Η επίσκεψη, η αξιολόγηση του Γεωπόνου και η παρατήρηση σχετικής συμπτωματολογίας στα φύλλα που προαναφέραμε.
Οι μορφές καλιούχων λιπασμάτων
Σε αρδευόμενους οπωρώνες, το κάλιο μπορεί να χορηγηθεί μέσω υδρολίπανσης με υδατοδιαλυτές μορφές, όπως:
- Νιτρικό Κάλιο.
- Θειικό Κάλιο.
- Χλωριούχο Κάλιο.
- Σύνθετα Λιπάσματα με “Υπεροχή”(περισσότερο) στο κάλιο.
Η λίπανση χρειάζεται διάγνωση και όχι αυτοσχεδιασμό
Η ορθολογική καλιούχος λίπανση δεν βασίζεται μόνο στο ημερολόγιο, αλλά σε δεδομένα.
Μην ξεχνάτε ότι οι Υπερλιπάνσεις καλίου, εκτός από την “οικονομική” επιβάρυνση, επιβαρύνουν το έδαφος (αύξηση αλατότητας)και δημιουργούν προβλήματα στην βιοδιαθεσιμότητα (ανταγωνισμός)του Μαγνησίου και του Ασβεστίου.
Η εδαφολογική ανάλυση, η φυλλοδιαγνωστική, η παρακολούθηση της καλλιέργειας και η συμβουλευτική του Γεωπόνου είναι απαραίτητες για την επιλογή της σωστής δόσης, της κατάλληλης μορφής λιπάσματος και του σωστού χρόνου εφαρμογής.
